Welcome!



ကၽြန္မ ေတြ႔ၾကံဳ၊ ခံစား၊ ေလ့လာဆည္းပူး ခဲ့သမွ်ကို ျပန္လည္ဆင္ျခင္ သံုးသပ္ျပီး ေရးသားထားတဲ့ စာစုမ်ားတည္ရာ ...ကၽြန္မဧ။္ ႏွလံုးေသြးစက္မ်ား စီးဆင္းရာ.... ကၽြန္မဘ၀ ရုပ္ပံုလႊာ.....

Tuesday, 23 May 2017

သူနာျပဳဘဝ အေတြ႕ၾကံဳမ်ား


သူနာျပဳေလာကမွာက်င္ လည္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္၂၀ အေတြ႕အႀကံဳကို စာတစ္ပုဒ္ျဖစ္ေအာင္ ေရးသားတင္ျပလိုက္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ သူနာျပဳတကၠသိုလ္ ေလးႏွစ္တက္ၿပီး သင္ၾကားေရးနဲ႔ပုဂၢလိကေဆး႐ံုေတြမွာ လုပ္ခဲ့တဲ့ အေတြ႕အႀကံဳ၊ မေလးရွားႏုိင္ငံမွာ ၁၀ ႏွစ္ၾကာ ေတြ႕ႀကံဳခဲ့ ေလ့လာ မွတ္သားခဲ့တာေတြကို စုစည္း တင္ျပထားပါတယ္။ အရင္က ေရးခဲ့တဲ့ေဆာင္းပါးေတြထဲက အ ေၾကာင္းအရာ အခ်က္အလက္ ေတြကို ျပန္လည္ထုတ္ႏုတ္ၿပီး ျပင္ဆင္ျဖည့္စြက္ေရးထားတဲ့ စာ တစ္ပုဒ္ပါ။ သာမန္လူတန္းစား အလႊာကေပါက္ဖြားလာတဲ့ သူနာ ျပဳေတြရဲ႕ ဘ၀ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္း ကို နားလည္ေစခ်င္တဲ့ ရည္ရြယ္ ခ်က္၊ တျခားတိုင္းျပည္က သူနာ ျပဳဆုိင္ရာ အေၾကာင္းအရာေတြ ကို သိနားလည္ေစခ်င္တ့ဲ ရည္ ရြယ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ေရးပါတယ္။

၁၉၉၆ မွာ ကၽြန္မ ရန္ကုန္ သူနာျပဳတကၠသိုလ္ကုိ စတက္ခဲ့ ပါတယ္။ ေက်ာင္းစတက္ၿပီး မၾကာခင္မွာ အေရးအခင္းျဖစ္လို႔ တကၠသိုလ္ေတြအားလံုး ပိတ္ လုိက္ပါတယ္။ သူနာျပဳတကၠ သုိလ္နဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈတကၠသိုလ္ ႏွစ္ခုက မပိတ္ဘဲက်န္ပါတယ္။ ၁၉၉၉ မွာတကၠသုိလ္ေတြ ျပန္ဖြင့္ ေတာ့ ကၽြန္မတို႔ အပတ္စဥ္က ေနာက္ဆံုးႏွစ္ေရာက္ေနၿပီ။ ျမကြၽန္းညိဳညိဳ တကၠသိုလ္ဆုိတာ ကြၽန္မတို႔နဲ႔ ဘာမွမသက္ဆိုင္ခဲ့ပါ ဘူး။ သူနာျပဳတကၠသုိလ္က အင္း လ်ားကန္တို႔၊ သစ္ပုပ္ပင္တို႔နဲ႔ေ၀း ရာ ၿမိဳ႕လယ္ေကာင္မွာ။ ကြၽန္မတို႔ က်င္လည္ခဲ့ရတဲ့ တကၠသုိလ္ ေက်ာင္းသူဘ၀က စည္းကမ္း ေဘာင္ေတြနဲ႔ ထိန္းကြပ္ထားတဲ့ စာသင္ခန္း၊ လက္ေတြ႕ခန္း၊ စာ ၾကည့္တိုက္နဲ႔ ေလးႏွစ္စာ ခုတင္ တစ္လံုး အပိုင္ရထားတဲ့အေဆာင္။ လက္ေတြ႕ဆင္းေတာ့ ရန္ကုန္ ေဆး႐ံုႀကီး၊ ဗဟိုအမ်ိဳးသမီးေဆး ႐ံုနဲ႔ ကေလးေဆး႐ံု။ တျခားေပ်ာ္ စရာဘာမွမရွိေတာ့ အေဆာင္မွာ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ ေနရင္း ေပ်ာ္ရႊင္ခဲ့ၾကပါတယ္။

၂၀၀၀ မွာ ေက်ာင္းၿပီးသြား ေတာ့ အျပင္ေဆးခန္းမွာ တစ္ႏွစ္ ေလာက္လုပ္ၿပီး ဟသၤာတၿမိဳ႕က သူနာျပဳသင္တန္းေက်ာင္းအသစ္ မွာ ဒုနည္းျပအျဖစ္ အစိုးရ၀န္ ထမ္းဘ၀ကို စခဲ့ပါတယ္။ အသစ္ စဖြင့္တဲ့သူနာျပဳသင္တန္းေက်ာင္း မွာ ကၽြန္မရဲ႕ ပထမဆံုး၀န္ထမ္းအ ေတြ႕အႀကံဳက အံ့ၾသမကုန္ႏုိုင္စ ရာ။ သူနာျပဳသင္တန္းေက်ာင္း အေဆာက္အအံုမရွိ၊ ဘာပစၥည္း  ကိရိယာမွမရွိဘဲ သင္တန္းေက်ာင္း  အသစ္ဖြင့္တာ ျမန္မာျပည္မွာပဲရွိ ပါတယ္။ ဟသၤာတေဆး႐ံုက သံဃာေဆာင္ကို ယာယီသင္ တန္းေက်ာင္းအျဖစ္ စဖြင့္လိုက္ပါ တယ္။ ပထမဆံုးအပတ္စဥ္ သင္ တန္းသူ ၂၀ ေယာက္၊ ေက်ာင္း အုပ္နဲ႔ နည္းျပတစ္ေယာက္ပဲရွိပါ တယ္။ ကၽြန္မ ေရာက္သြားေတာ့ စုစုေပါင္း သင္ၾကားေရးဆရာ သံုးေယာက္ျဖစ္သြားပါတယ္။ သန္႔ရွင္းေရး၀န္ထမ္း မခန္႔ရေသး ေတာ့ ေက်ာင္းသူေတြက သန္႔ရွင္း ေရး တာ၀န္ယူၾကရပါတယ္။ စာ ေရးမရွိေသးေတာ့ ကၽြန္မက စာ ေရးအလုပ္ ျပာတာအလုပ္ကို မ တတ္တတတ္နဲ႔ လုပ္ရပါတယ္။ ျမန္မာစာလက္ႏွိပ္စက္အေဟာင္း ေလးပဲရွိလုိ႔ ေမးခြန္း႐ုိက္ခ်င္ရင္ အဂၤလိပ္စာ လက္ႏွိပ္စက္ရွိတဲ့ ဟသၤာတေကာလိပ္ကို စက္ဘီး နင္းၿပီး သြား႐ိုက္ရပါတယ္။ အခု ေတာ့ အရင္ထက္စာရင္ ေတာ္ ေတာ္ျပည့္စံုလာပါတယ္။

ေက်ာင္းအုပ္ဆရာမႀကီးက သူနာျပဳတကၠသိုလ္မွာတုန္းက ကၽြန္မတို႔ကုိ စာသင္ခဲ့တဲ့ ဆရာမ ျဖစ္ေနေတာ့ ကၽြန္မနားမလည္တာ ေတြကို သင္လည္းေပး၊ အားကိုး ၿပီးလည္း ခုိင္းပါတယ္။ အဲဒီတုန္း က အသက္ (၂၀) ေက်ာ္ပဲရွိေသး ေတာ့ တစ္ေနကုန္နီးပါး စာသင္ ၿပီး၊ ရွိသမွ်အလုပ္ေတြ သိမ္းက်ံဳး လုပ္ခဲ့ရတာ ပင္ပန္းတယ္လို႔ မ ထင္ခဲ့ပါဘူး။ လစာ (၄,၈၀၀ က်ပ္) နဲ႔ မေလာက္လုိ႔ အျပင္ေဆး ခန္းလည္း ေျပးလုပ္ခဲ့ပါေသး တယ္။ ရြာက ေဆြမ်ိဳးေတြက ေအာက္ဆိုက္မရဘူးလား ေမး တာကို ဘာျပန္ေျဖရမွန္းမသိခဲ့ပါ ဘူး။ ငယ္ငယ္က စာေတာ္လုိ႔ ကၽြန္မကို အထင္ႀကီးခဲ့တဲ့ ရြာသား ေတြ၊ အမ်ိဳးေတြက ေအာက္ဆိုက္ မရွာတတ္တဲ့ ကၽြန္မကို ညံ့တယ္ လုိ႔ ထင္သြားၾကပါတယ္။ ေခတ္ စနစ္က အဲဒီလို လဲြေခ်ာ္ခဲ့တာပါ။

ဟသၤာတမွာ ၂ ႏွစ္ခန္႔ေနၿပီး ၂၀၀၃ မွာ မိခင္သူနာျပဳတကၠ သိုလ္၊ ရန္ကုန္ကို ေျပာင္းေရႊ႕ခြင့္ ရခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ေရာက္ ေတာ့ ၀န္ထမ္းေတြကို ဆန္မ ထုတ္ေပးေတာ့ဘဲ ရွားပါးစရိတ္ ၅,၀၀၀ က်ပ္ ေပးတာေၾကာင့္ စုစု ေပါင္း လစာ က်ပ္ ၁၀,၀၀၀ ရပါ တယ္။ အစစအရာရာ ေစ်းႀကီးတဲ့ ရန္ကုန္မွာ ေငြ ၁၀,၀၀၀ နဲ႔ ဘယ္လိုမွ မေလာက္ပါဘူး။ လ စာထုတ္ရင္ ေပ်ာ္ရမယ့္အစား၊ ေငြ ၁၀,၀၀၀ နဲ႔ ဘာမွသံုးမရလို႔ စိတ္ဓာတ္က်ခဲ့ပါတယ္။ တာေမြ က သွ်င္ပါကူေဆးခန္းမွာ ညဂ်ဴ တီဆင္းၿပီး အပို၀င္ေငြရွာခဲ့ပါ တယ္။  ၂ ႏွစ္ေလာက္ ေန႔ေရာည ပါ အလုပ္ဆင္းေနရတာ။ အိပ္ စက္ခ်ိန္မရွိသေလာက္ လူတစ္ ေယာက္ရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြ ဆံုး ႐ႈံးခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္က သူနာျပဳေတြအမ်ားစု အဲဒီလိုရပ္ တည္ေနၾကရတယ္။ မိဘခ်မ္းသာ တဲ့သူ၊ ၀င္ေငြေကာင္းေကာင္းရွာ ႏုိင္တဲ့ ေယာက်္ားနဲ႔ အိမ္ေထာင္ က်တဲ့ သူေတြသာ အလုပ္တစ္ခု တည္းနဲ႔ ရပ္တည္ႏုိင္ၾကပါတယ္။ သူနာျပဳအမ်ားစုက သာမန္လူ တန္းစားအလႊာကပါ။ မိသားစုကို ေထာက္ပံ့ေနရသူေတြဆိုေတာ့ ေန႔နဲ႔ညကို အတူတူလို႔ သေဘာ ထားၿပီး အလုပ္ႏွစ္ခုလုပ္ၾကရပါ တယ္။

ရန္ကုန္က ပုဂၢလိက ေဆး႐ံု ေဆးခန္းေတြမွာလုပ္ခဲ့တဲ့ အ ေတြ႕အႀကံဳေတြဟာလည္း စာဖဲြ႕ လို႔ မကုန္ႏုိင္ရေအာင္ပါ။ အစိုးရ အလုပ္မ၀င္ခင္ ဘုရင့္ေနာင္က ႏုိက္တင္ေဂးေဆးခန္းနဲ႔ စမ္း ေခ်ာင္းက ဆာကူရာေဆးခန္းမွာ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ရန္ကုန္သူနာျပဳ တကၠသိုလ္ တာ၀န္က်ေနတဲ့အ ခ်ိန္တုန္းက သွ်င္ပါကူေဆးခန္းမွာ ညသူနာျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္မ လုပ္ခဲ့တာ ပုဂၢလိကေဆးကုဌာန ေတြမို႔ လူနာရွင္ေတြနဲ႔ဆက္ဆံေရး အဆင္ေျပေအာင္ ၀န္ေဆာင္မႈကို ေက်နပ္ေအာင္ ဂ႐ုစိုက္ရပါ တယ္။ Customer is always right ဆုိတဲ့ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားရဲ႕ ေဆာင္ပုဒ္အရ လူနာနဲ႔ လူနာရွင္ ေတြကို Customer လုိ ဆက္ဆံ ရတာကို ကၽြန္မက သိပ္ၿပီးဘ၀င္ မက်ပါဘူး။ ေငြေၾကးမ်က္ႏွာ ေၾကာင့္မဟုတ္ဘဲ မက်န္းမာတဲ့ လူနာေတြ ေရာဂါေ၀ဒနာ သက္ သာေအာင္၊ ေဆြမ်ိဳးမိသားစုေတြ စိတ္ပူပန္မႈ ေလ်ာ့က်ေအာင္ ရင္ ထဲႏွလံုးသားထဲက လာေသာ ေစတနာ ေမတၱာအျပည့္နဲ႔ ၀န္ ေဆာင္ေပးရမယ္လုိ႔သာ ကြၽန္မ ယံုၾကည္ လက္ခံႏုိင္ပါတယ္။ Customers' rights ဆိုတာထက္ Patients'rights ကိုသာ ကၽြန္မ ေလးစားလိုက္နာခ်င္စိတ္ရွိပါ တယ္။ ေဆး႐ံုေတြမွာ လူနာရွင္နဲ႔ ေဆး႐ံု ၀န္ထမ္းေတြအၾကား ဆရာ၀န္နဲ႔ သူနာျပဳေတြအၾကား အျပန္အလွန္ေလးစားမႈ (mutual respect) အာနည္းေနျခင္းဟာ  ျမန္မာျပည္ရဲ႕ က်န္းမာေရးေစာင့္ ေရွာက္မႈစနစ္က နိမ့္က်ျခင္းရဲ႕ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခုလို႔ ကၽြန္မ သံုးသပ္မိပါတယ္။

၂၀၀၇ မွာ ကြၽန္မ မေလးရွား ႏုိင္ငံကို ထြက္ခြာခဲ့ပါတယ္။ စရင္ ဘန္းၿမိဳ႕က ေက်ာက္ကပ္သန္႔စင္ တဲ့ဌာနမွာ သူနာျပဳအလုပ္ကို ၂ ႏွစ္အလုပ္လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္မ လုပ္တဲ့ ေက်ာက္ကပ္သန္႔စင္ဌာန (Mawar Hemodialysis Center) က အလွဴေငြေတြနဲ႔ရပ္တည္ၿပီး အျပင္ပုဂၢလိကဌာနေတြထက္ စရိတ္သက္သာစြာ ၀န္ေဆာင္ေပး တဲ့ အဖဲြ႕အစည္းတစ္ခုပါ။ ဆင္းရဲ ၿပီး အစိုးရေထာက္ပံ့မႈမရတဲ့ လူနာေတြအတြက္ ေစတနာ့၀န္ ထမ္းအဖဲြ႕အစည္းေတြက အခမဲ့ (သို႔မဟုတ္) စရိတ္သက္သာစြာနဲ႔ ေက်ာက္ကပ္ေဆးႏုိင္ေအာင္ စီ စဥ္ေပးၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ သားေတြနဲ႔ ယွဥ္ရင္ မေလးရွား ႏုိင္ငံသားေတြ အမ်ားႀကီး ကံ ေကာင္းၾကပါတယ္။ အစိုးရ ေဆး႐ံုေတြမွာ အခမဲ့ ေဆးကုသ ခြင့္ကို ရၾကပါတယ္။

က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ စနစ္ေကာင္းတဲ့ မေလးရွားမွာသူနာျပဳေတြ ၀န္ထမ္းတစ္ေယာက္ရဲ႕ ရပိုင္ခြင့္ေတြ အျပည့္ရရွိၾကပါတယ္။ သူနာျပဳအုပ္ဆုိရင္ စည္းကမ္းႀကီးၿပီး ဌာနခဲြေပါင္းမ်ားစြာရွိတဲ့ ေက်ာက္ကပ္ဌာနတစ္ခုလံုးအေပၚ ၾသဇာေညာင္းပါတယ္။ သူနာျပဳေတြ၊ အကူ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ ကိစၥ၊ လူနာေတြရဲ႕ အေရးကိစၥမွန္သမွ်ကို သူနာျပဳအုပ္ကပဲ စီမံခန္႔ခဲြပါတယ္။ ဖံြ႕ၿဖိဳးတဲ့ ႏုိင္ငံေတြက ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ အေျမာ္အျမင္ႀကီးစြာ သူနာျပဳေတြရဲ႕ အခန္း က႑ (Role) နဲ႔ သူနာျပဳပညာ ေရးေတြကို တိုးတက္ေအာင္ အ ရင္းအႏွီးမ်ားစြာ စိုက္ထုတ္ၾကတဲ့ အတြက္ သူတို႔ႏုိင္ငံသားေတြမွာ က်န္းမာေရးအေျခအေနနဲ႔ ဘ၀ အရည္အေသြးေတြ တိုးတက္ ျမင့္မားၾကပါတယ္။

 ႏုိင္ငံျခားသားဆုိရင္ လစာ နဲ႔ အခြင့္အေရးေတြ ေလွ်ာ့ေပးခံ ရေပမယ့္ ကၽြန္မတို႔ေတြ ျမန္မာ ျပည္က ပုဂၢလိကေဆး႐ံုေဆးခန္း ေတြမွာ မရခဲ့တဲ့ အခြင့္အေရးေတြ ရပါတယ္။ မာ၀ါေက်ာက္ကပ္ သန္႔စင္ဌာနမွာ တနဂၤေႏြေန႔တုိင္း ပိတ္ရက္ရၿပီး ႏွစ္စဥ္ အားလပ္ ခြင့္ ၁၃ ရက္ရပါတယ္။ ႏွစ္သစ္ ကူးလို အခါႀကီး ရက္ႀကီး ပိတ္ ရက္ေတြမွာ အလုပ္ဆင္းရရင္ လုပ္ခႏွစ္ဆရပါတယ္။ ရန္ကုန္ က ပုဂၢလိကေဆး႐ံုေတြမွာ ကၽြန္မ အလုပ္လုပ္တဲ့ အခ်ိန္တုန္းက တစ္ပတ္ကို အားလပ္ရက္ တစ္ ရက္ရၿပီး ခြင့္ရက္ေပးမထားပါ ဘူး။ အေၾကာင္းကိစၥရွိရင္ အခ်င္း ခ်င္း ဂ်ဴတီလဲၿပီး ရက္အစား ျပန္ ဆင္းေပးရပါတယ္။ ရက္အစားမ ဆင္းႏုိင္ရင္ လစာတစ္ရက္ အ ျဖတ္ခံရပါတယ္။ ျမန္မာျပည္က ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းရွင္ေတြ ၀န္ ထမ္းလစာကို အာဆီယံႏုိင္ငံေတြ နဲ႔ တန္းတူ မေပးႏုိင္ေသးရင္ ၀န္ ထမ္းအခြင့္အေရးနဲ႔ ခံစားခြင့္ေတြ ကိုေတာ့ အျပည့္အ၀ေပးသင့္ပါ တယ္။

ေက်ာက္ကပ္သန္႔စင္ဌာန မွာ ၂ ႏွစ္လုပ္ၿပီး ကၽြန္မ သင္ၾကား ေရးဘက္ကို ျပန္ေရာက္သြားပါ တယ္။ ကြာလာလမ္ပူက ပုဂၢလိ က တကၠသိုလ္(UCSI University) မွာ ၂ ႏွစ္၊ မလာယာတကၠသိုလ္ (University of Malaya) မွာ သူနာျပဳမဟာသိပၸံတက္ၿပီး ဆာ ဘားျပည္နယ္က အစိုးရတကၠ သိုလ္က (University Malaysia Sabah) မွ ၂ ႏွစ္ လုပ္ခဲ့တဲ့အတြက္ မေလးရွားႏုိင္ငံက သူနာျပဳပညာ ေရးနဲ႔ သူနာျပဳေလာကအေၾကာင္း ထဲထဲ၀င္၀င္ သိခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ မလာယာတကၠသုိလ္မွာ ဘဲြ႕လြန္ တက္ေနတဲ့အခ်ိန္ အျပင္ေဆးခန္း မွာ လစာရသေလာက္နဲ႔ အလုပ္ ရွာလုပ္ခဲ့ရၿပီး သုေတသနလက္ ေထာက္အလုပ္ကိုလည္း လုပ္ခဲ့ ရတဲ့အတြက္ ၁၀ ႏွစ္ကာလအ တြင္း အေတြ႕အႀကံဳေတြ ေတာ္ ေတာ္စံုေအာင္ ရလိုက္ပါတယ္။

မေလးရွားမွာ သူနာျပဳဒီပလို မာနဲ႔ သူနာျပဳဘဲြ႕တန္းေတြကို ပုဂၢလိကပိုင္နဲ႔ အစုိးရတကၠသိုလ္ ေကာလိပ္ေတြမွာ တက္ေရာက္ သင္ၾကားႏုိင္ပါတယ္။ သူနာျပဳ ပညာေရးကို ျမႇင့္တင္ဖုိ႔အတြက္ သူနာျပဳဒီပလိုမာသင္တန္းေတြ ကို ရပ္နားၿပီး အားလံုးကို သူနာ ျပဳဘဲြ႕တန္းျဖစ္ေအာင္ ျမႇင့္ဖို႔ စီမံ ကိန္းခ်ထားေပမယ့္ ဘတ္ဂ်က္အ ခက္အခဲေၾကာင့္ လက္ေတြ႕အ ေကာင္အထည္ေဖာ္ဖုိ႔ ခက္ေန တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ က်န္းမာ ေရး၀န္ႀကီးဌာနလက္ေအာက္က သူနာျပဳေကာလိပ္ေတြမွာ သူနာ ျပဳဒီပလိုမာသင္တန္းကို သင္တန္း စရိတ္ ကုန္က်စရာမလိုဘဲ အလ ကားတက္ေရာက္ခြင့္ရပါတယ္။ သင္တန္းစရိတ္နဲ႔ အေဆာင္လခ ေပးစရာမလုိတဲ့အျပင္ လစဥ္အ သံုးစရိတ္ (Allowance) လံု ေလာက္ေအာင္ရတာမို႔ မိဘက ေထာက္ပံ့ေပးစရာ မလိုပါဘူး။ သင္တန္းၿပီးရင္ေတာ့ အစိုးရ ေဆး႐ံုေတြမွာ သတ္မွတ္ထားတဲ့ ႏွစ္ကာလျပည့္ေအာင္ ျပန္လုပ္ ေပးရပါတယ္။ သင္တန္းကာလ မွာ ျပည့္စံုေအာင္ေထာက္ပံ့ေပး ထားၿပီး လုပ္ငန္းခြင္၀င္တဲ့အခါ လံုေလာက္တဲ့လစာအျပင္ ၀န္ ထမ္းအခြင့္အေရးေတြ အျပည့္အ ၀ရတာေၾကာင့္ သူနာျပဳေတြ စာ ခ်ဳပ္ေဖာက္ဖ်က္တဲ့ျပႆနာမရွိ သေလာက္ပါ။

 အစိုးရတကၠသုိလ္ေတြက အဆင့္ျမင့္ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာန (MOHE) လက္ေအာက္မွာရွိပါ တယ္။ တကၠသိုလ္ေတြမွာ ဘာ သာရပ္ေပါင္းစံု မဟာဌာန (Faculty) အသီးသီးရွိၿပီး သူနာ ျပဳဌာနက ေဆးပညာမဟာဌာန (Faculty of Medicine)သုိ႔မဟုတ္ ေဆးပညာနဲ႔ က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ သိပၸံပညာ မဟာဌာန (Faculty of Medicine and Health Sciences) လက္ေအာက္မွာ ရွိပါတယ္။ အ ရင္က သူနာျပဳေက်ာင္းသားေတြ ကို အစိုးရေထာက္ပံ့ေပးပါတယ္။ အခုေနာက္ပိုင္း စီးပြားေရး အ က်ပ္အတည္းေၾကာင့္ ေထာက္ပံ့ ေၾကးေတြ ရပ္လုိက္ပါတယ္။ ေထာက္ပံ့ေၾကး မေပးႏုိင္ေပမယ့္ အစိုးရက ေက်ာင္းသားေတြကို ပညာသင္စရိတ္ေခ်းေငြ (Study loan) ထုတ္ေခ်းေပးပါတယ္။ ေက်ာင္းၿပီးလို႔ လုပ္ငန္းခြင္၀င္တဲ့ အခါ လစဥ္ ျပန္ဆပ္ရပါတယ္။ ပုဂၢလိကပိုင္ တကၠသိုလ္ေကာ လိပ္ေတြမွာတက္တဲ့ ေက်ာင္း သားေတြကိုလည္း ပညာသင္ စရိတ္ေခ်းေငြကို အကန္႔အသတ္ နဲ႔ ထုတ္ေခ်းေပးပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ ေဆး႐ံုေတြက ေက်ာင္းသားေတြ ကို ပညာသင္စရိတ္ ေထာက္ပံ့ ေပးၿပီး ေက်ာင္းၿပီးရင္ သူတို႔ ေဆး႐ံုမွာ အလုပ္လုပ္ဖို႔ စာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္တာေတြရွိပါတယ္။

အစိုးရတကၠသိုလ္နဲ႔ ပုဂၢလိ ကပုိင္ တကၠသိုလ္ေကာလိပ္က သူနာျပဳဘာသာရပ္ဆုိင္ရာ သင္ ႐ိုးၫႊန္းတမ္းေတြကို သူနာျပဳ ဘုတ္အဖဲြ႕ (Nursing Board) က သတ္မွတ္ထားတဲ့ လမ္းၫႊန္ခ်က္ အတိုင္း ေရးဆဲြရပါတယ္။ သင္ တန္း၀င္ခြင့္အတြက္ သတ္မွတ္ ထားတဲ့ အရည္အခ်င္း၊ သင္ၾကား ေရးဆရာမ်ားရဲ႕ အရည္အခ်င္း သတ္မွတ္ခ်က္၊ စာေတြ႕ လက္ ေတြ႕ သင္ၾကားခ်ိန္ သတ္မွတ္ ခ်က္၊ ထိေရာက္ေသာ သင္ၾကား ေရးအတြက္ အေျခခံလိုအပ္ခ်က္ (nursing skill labs, library, computer lab, recreational facilities) ေတြ ျပည့္စံုရပါတယ္။ လမ္းၫႊန္ခ်က္မွာ သတ္မွတ္ထား တာေတြနဲ႔ ျပည့္စံုမွ သင္တန္းဖြင့္ ခြင့္ရွိပါတယ္။ သင္တန္းဖြင့္ၿပီး သတ္မွတ္ထားတဲ့ ကာလအတြင္း မွာ လမ္းၫႊန္ခ်က္ထဲမွာပါတဲ့ စံ ခ်ိိန္စံၫႊန္းအတိုင္း လက္ေတြ႕အ ေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္ ျခင္း ရွိ၊ မရွိ သံုးသပ္စစ္ေဆးျခင္း (Accredtation) ဆုိတာရွိပါ တယ္။ သံုးသပ္စစ္ေဆးတဲ့အခါ မွာ အရည္အေသြးထိန္းခ်ဳပ္ေရး ေအဂ်င္စီက အဖဲြ႕၀င္နဲ႔အတူ သူနာျပဳဘုတ္အဖဲြ႕က အႀကီးအ ကဲေတြက အေသးစိတ္စစ္ေဆး သံုးသပ္ရပါတယ္။ စစ္ေဆးသံုး သပ္ၿပီး ေတြ႕ရွိခ်က္ေတြအေပၚ အႀကံျပဳခ်က္ေထာက္ခံခ်က္ေတြ ေပးၿပီး အရည္အေသြး ျမႇင့္တင္မႈ ေတြ လုပ္ရပါတယ္။

သူနာျပဳလုိင္စင္နဲ႔ ပတ္သက္ တဲ့အေၾကာင္းအရာေတြကိုလည္း တင္ျပခ်င္ပါေသးတယ္။ မေလး ရွားႏုိင္ငံ တကၠသိုလ္ေကာလိပ္ အသီးသီးက သူနာျပဳဒီပလိုမာနဲ႔ သူနာျပဳ ဘဲြ႕တန္းၿပီးဆံုးသြားတဲ့ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူအား လံုး သူနာျပဳ လိုင္စင္ရဖို႔အတြက္ သူနာျပဳဘုတ္အဖဲြ႕က စစ္ေဆးတဲ့ အရည္အခ်င္းစာစစ္စာေမးပဲြကို ေျဖဆုိရပါတယ္။ စာေမးပဲြေအာင္ ရင္ လိုင္စင္ရပါတယ္။ မေအာင္ ရင္ ဒုတိယအႀကိမ္နဲ႔ တတိယအ ႀကိမ္ ေျဖဆုိခြင့္ရွိပါတယ္။ သုံး ႀကိမ္ေျဖလုိ႔မွ မေအာင္ရင္ သူနာ ျပဳလုိင္စင္ ကိုင္ေဆာင္ခြင့္မရ ေတာ့သလို သူနာျပဳအလုပ္ကို လုပ္ခြင့္မရွိေတာ့ပါဘူး။ လိုင္စင္ သက္တမ္းတိုးမယ္ဆုိရင္ သက္ ဆုိင္ရာအႀကီးအကဲ ေထာက္ခံ ခ်က္လိုအပ္သလို သတ္မွတ္ထား တဲ့ စဥ္ဆက္မျပတ္ ပညာသင္ ၾကားေရး ရမွတ္ (CPD Points) ျပည့္မီရပါတယ္။ သူနာျပဳေတြ လုပ္ငန္းခြင္မွာ အၿမဲမျပတ္ ပညာ သင္ၾကားေလ့လာမႈရွိေအာင္ တြန္းအားေပးတဲ့ သေဘာပါ။ သူ နာျပဳက်င့္၀တ္စည္းကမ္းေတြကို ေဖာက္ဖ်က္မွသာ လိုင္စင္သိမ္း တာေတြရွိပါတယ္။

အေတြ႕အႀကံဳေတြကို ေရးရ ရင္ စာတစ္ပုဒ္နဲ႔ မလံုေလာက္ႏုိင္ ပါ။ သင္ၾကားေရး အေတြ႕အႀကံဳ ေတြကို ထည့္ေရးခ်င္ေပမယ့္ စာ သိပ္ရွည္သြားၿပီမို႔ ရပ္နားလိုက္ပါ တယ္။ ေနာင္အလ်ဥ္းသင့္သလုိ စာေတြထပ္ေရးႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳး စားပါဦးမယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ သူနာျပဳေတြရဲ႕ လုပ္ငန္းခြင္သာ ယာေရး၊ သူနာျပဳမ်ားအေပၚ ခ် မွတ္ကန္႔သတ္ထားတဲ့ စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းေတြဟာ တရားမွ်တမႈ ရွိေရး၊ နည္းပညာေတြ တိုးတက္ လာတာနဲ႔အမွ် မက်န္းမာသူေတြ ကို ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္ေပးရတဲ့ သူနာျပဳအရည္အေသြးေတြ တိုး တက္ျမင့္မားလာေရးအတြက္ သက္ဆုိင္သူေတြ အားလံုး ႀကိဳး စားၾကတဲ့အခါ ျမန္မာျပည္အျပင္ ဘက္ကိုလည္း လွမ္းၾကည့္၊ ကိုယ့္တိုင္းျပည္ လက္ရွိအေျခအ ေနနဲ႔လည္း အံ၀င္ခြင္ခ်ျဖစ္ေအာင္ စဥ္းစားေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖို႔ ဒီစာကို ေရးသားေဖာ္ျပလိုက္ပါတယ္။

စံပယ္ျဖဴ

7 Daily News Journal, April 10 2017

Tuesday, 1 November 2016

ဒီမိုကေရစီကို နားလည္ၾကည့္ျခင္း


ဒီမိုကေရစီစနွစ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ကၽြန္မ မွတ္သားနားလည္ထားတဲ့ အေျခခံသေဘာတရားေတြကို ကိုယ္ပိုင္အေတြးနဲ႔ ေပါင္းစပ္ျပီး စာတပုဒ္ေရးလိုက္ ပါတယ္။ ဒီစာကို ေရးတဲ့အခါမွာ နိုင္ငံေရးကို ကၽြမ္းက်င္သူအေနနဲ႔ ေရးျခင္းမဟုတ္၊ နိုင္ငံေရးကို စိတ္၀င္စားတဲ့ သာမန္ျပည္သူ တေယာက္အေနနဲ႔ ေရးတဲ့စာလို႔ မွတ္ယူေစခ်င္ ပါတယ္။
ဒီမိုကေရစီဆိုတဲ့ စကားကို ၁၉၈၈ အေရးအခင္းမွာ စျပီးၾကားဖူးခဲ့ေပမဲ့ ဒီမိုကေရစီဆိုတာ ဘာမွန္းမသိခဲ့ ပါဘူး။ ဘာမွန္းမသိဘဲ ေနလာရင္း ဆယ္တန္းေရာက္ေတာ့ ျမန္မာစာဆရာက စာသင္ရင္း၊ ဒီမိုကေရစီဆိုတာ ဘာလဲလို႔ ေမးခြန္းတခုေမး ပါတယ္။ ေက်ာင္းစာကလြဲရင္ ဘာမွမသိတဲ့ ကၽြန္မ ဆရာ့အေမးကို မေျဖနိဳင္ဘဲ ပါးစပ္ အေဟာင္းသားနဲ႔ ေနခဲ့ရပါတယ္။ အတန္းထဲက ေယာက်္ားေလး သူငယ္ခ်င္းေယာက္က ထေျဖပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီဆိုတာ လြတ္လပ္စြာ ေျပာဆိုေရးသားခြင့္ရွိျပီး၊ အစိုးရကို ျပည္သူမ်ားက လြတ္လပ္စြာ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမာက္ တဲ့စနစ္ လို႔ေျဖပါတယ္။ ကၽြန္မလား ဘာမွမသိတဲ့ နလပိန္းတုံးဆိုေတာ့ ေျဖနိဳင္တဲ့ သူငယ္ခ်င္းကို စိတ္ထဲက ခ်ီးက်ဴး လိုက္ပါတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ ဆယ္တန္းေအာင္၊ ဘြဲ႔ရလို႔ လုပ္ငန္းခြင္ ၀င္တဲ့အခ်ိန္ေတြအထိ ဒီမိုကေရစီအေၾကာင္း ေသခ်ာ နားမလည္ခဲ့သလို ေလ့လာရေကာင္းမွန္း မသိခဲ့ပါဘူး။
နိဳင္ငံျခားကို ထြက္လာျပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္း အင္တာနက္ကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ သံုးျဖစ္တဲ့အတြက္ အင္တာနက္က သတင္းေတြ၊ ဘေလာ့ဂါေတြေရးတဲ့ စာေတြကို ဖတ္မိရာက နိဳင္ငံေရး အေျခအေနေတြကို စိတ္၀င္တစား ေလ့လာျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အိပ္ေပ်ာ္ေနတဲ့ ကၽြန္မတို႔လို လူတစုကို လွဳပ္နိဳးေပးခဲ့တဲ့ ဘေလာ့ဂါေတြေၾကာင့္ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ နိဳင္ငံေရး ေရခ်ိန္ျမင့္ခဲ့တာကို သိပ္ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ နိဳင္ငံေရးကို စိတ္၀င္စားလာတယ္၊ ျမန္မာျပည္ကို ေျပာင္းလဲ တိုးတက္ေစခ်င္တယ္ဆိုေတာ့ နိုင္ငံေရးအေၾကာင္းနဲ႔ ဒီမိုကေရစီ သေဘာတရားကို လက္လွမ္း မွီသေလာက္ ေလ့လာခဲ့ပါတယ္။ ကိုယ္တိုင္ နိဳင္ငံေရးလုပ္ဖို႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ မရွိေပမဲ့၊ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းေတြကို ၀န္းရံ အားေပးနိဳင္ဖို႔ ေလ့လာျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ အရြယ္ေရာက္လာတဲ့လူတိုင္း အေျခခံနိုင္ငံေရး သေဘာတရားေတြကို နားလည္ထားသင့္ ပါတယ္။
ဒီမိုကေရစီစနစ္မွာ  သိပ္ကိုအႏွစ္သာရရွိတဲ့ အေျခခံသေဘာတရားေတြ ရွိပါတယ္။ နိဳင္ငံေရး တိုင္းျပည္အေရးေတြမွာ နိဳင္ငံသားေတြအားလံုး ပါ၀င္ျခင္း၊ နိဳင္ငံသားအားလံုး တန္းတူ အခြင့္အေရးရွိျခင္း၊ လူ႔အခြင့္အေရးကို   ေလးစားလိုက္နာျခင္း၊ နိုင္ငံအေရး အျမင္မတူမွဳမ်ားကို နားလည္သီးခံနိုဳင္စြမ္းရွိျခင္း၊ ေရြးေကာက္ခံ ပုဂၢိဳလ္မ်ားက တာ၀န္ခံမွဳရွိျခင္း၊ ပြင့္လင္းျမင္သာမွဳ ရွိျခင္း၊ သတ္မွတ္ထားေသာ အခ်ိန္ကာလတြင္ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပျခင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ နိဳင္ငံေရးပါတီ ေပါင္းစံုပါ၀င္ျခင္း၊ စီးပြားေရး လြတ္လပ္ခြင့္ရွိျခင္း၊ အာဏာကို အလြဲသံုးစားျပဳမွဳႏွင့္ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမွဳကို ထိန္းခ်ဳပ္နိဳင္ျခင္းနဲ႕ တရားဥပေဒ စိုးမိုးျခင္း စတဲ့ ဒီမိုကေရစီ အေျခခံသေဘာတရားေတြ ရွိပါတယ္။

Saturday, 18 June 2016

စိတ္ဓာတ္ခြန္အားေပးေသာ ထိုမိခင္


 “ သင့္ရဲ႕ေၾကာက္စိတ္က သင္မွန္တယ္ထင္တဲ့အရာကိုလုပ္ဖို႔ တားျမစ္တာကို ဘယ္ေတာ့မွ ခြင့္မျပဳပါနဲ႔ ” လို႔ ကမၻာေက်ာ္ အဆိုအမိန္႔ကို ေျပာဆိုေရးသားတဲ့ ထိုမိခင္ကို ဂါရ၀တဲ့ စာတပုဒ္ ေရးခ်င္ပါတယ္။ ကၽြန္မတို႔ ျမန္မာအမ်ဳိးသမီးထုအတြက္ စံျပမိခင္၊ ျမန္မာျပည္အျပင္ဘက္ ေရာက္ေနသူေတြအတြက္ စိတ္ဓာတ္ခြန္အားေတြ ေပးတဲ့ထိုမိခင္။ ထိုမိခင္ရဲ႕ေက်းဇူးတရားေတြကို ကၽြန္မ ဉာဏ္ရွိသေလာက္ ေဖာ္ထုတ္ေရးဖြဲ႔ခ်င္ပါတယ္။ မိခင္အရင္းထက္ ပိုၿပီးခ်စ္ခင္ေလးစား သလားလို႔ေမးရင္၊ မိခင္အရင္းနဲ႔ ထပ္တူခ်စ္ခင္ေလးစားတယ္လို႔ ေျဖပါ့မယ္။
ထိုမိခင္နဲ႔ ကၽြန္မ ႏွလံုးသားခ်င္းမနီးစပ္ခင္ အခ်ိန္တုန္းက သူမကို ကၽြန္မသိခဲ့တာက လြတ္လပ္ေရး ဖခင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕သမီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္။ ၁၉၈၈ အေရးအခင္းကာလမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ျပန္လာတယ္၊ ဒီမိုကေရစီအေရး လႈပ္ရွားတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္တုန္းက ကၽြန္မက ကေလးသာသာ ရွိေသးေတာ့ ဘာမွနားမလည္ေပမဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ရဲ႕သမီးမို႔ ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္ကို အမ်ားနည္းတူ သေဘာက်ခဲ့ပါတယ္။ ဒီေန႔ျမန္မာျပည္က ကေလးငယ္ေတြ အမ်ားစု အေမစုမွ အေမစုျဖစ္ေနသလိုမ်ဳိး။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုယ္တိုင္ကလည္း သူမရဲ႕ေအာင္ျမင္မႈ ၾသဇာလႊမ္းမိုးႏိုင္မႈဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းေၾကာင့္လို႔ ၀န္ခံထားပါတယ္။
၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ထားၾကေတာ့ သူမအေပၚ ကၽြန္မစိတ္၀င္စားမႈ မရွိေတာ့ဘူး။ ျမန္မာျပည္မွာေနခဲ့တဲ့ အႏွစ္ (၃၀)အတြင္း ကၽြန္မက နိုင္ငံေရးနဲ႔ပတ္သက္ရင္ ဘာမွနားမလည္ စိတ္မ၀င္စားတဲ့ နလဘိန္းတုံးတေယာက္ပါ။ ဒါေပမဲ့ အစိုးရပိုင္သတင္းစာေတြမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ဆဲေရးေနၾကတာ၊ ဆႏၵခံယူပြဲေတြလုပ္ၿပီး တရား၀င္ ဆဲေနၾကတာကို ေတာ္ေတာ္ေလး ေအာ့ႏွလံုးနာခဲ့ပါတယ္။ ဆရာတေယာက္ ကၽြန္မကို ေျပာျပဖူးတဲ့စကားကိုလည္း စိတ္ဘ၀င္မက်ခဲ့ပါ။ သမီးသိလား ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က အမ်ဳိးသားသစၥာေဖာက္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံသား ရည္စားရွိရက္နဲ႔ သစၥာေဖာက္ၿပီး ႏိုင္ငံျခားသားကို လက္ထပ္ခဲ့တာ။ ဆရာေျပာျပတုန္းက ကၽြန္မဘာမွျပန္မေျပာပဲ နားေထာင္ခဲ့ေပမဲ့ ဘာေၾကာင့္ ရယ္မသိ ဆရာေျပာတာကို အမွန္လို႔မမွတ္ခဲ့ဘူး။
 ႏိုရီကိုေရးတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေၾကာင္းကို မသီတာ(စမ္းေခ်ာင္း) ဘာသာျပန္ထားတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အတြက္ စာတေစာင္ စာအုပ္ကိုဖတ္ရေတာ့မွ ဆရာ့စကားက ၀ါဒျဖန္႔သူ ေတြဆီက လက္ဆင့္ကမ္းရလာတာလို႔ နားလည္လိုက္တယ္။ တကယ္ေတာ့ ျမန္မာ ပညာတတ္ တဦးက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လက္မခံခဲ့တာ။ ခုေနမ်ား ဆရာသက္ရွိထင္ရွားရွိေနေသးရင္ ကၽြန္မျပန္ေျဖရွင္း ေျပာျပခ်င္မိပါတယ္။ လူမ်ဳိးစြဲမကင္းတဲ့ကၽြန္မလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏိုင္ငံျခားသားနဲ႔လက္ထပ္တာကို စိတ္ထဲဘ၀င္မက်သူပါ။ ႏိုရီကို ေျပာျပလို႔ စိတ္သေဘာထား ႏူးညံ့ၿပီး ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ကို ျမတ္နိဳးၾကင္နာတဲ့ မိုက္ကယ္အဲရစ္နဲ႔ ကင္တို႔ညီအကို ႏွစ္ေယာက္အေၾကာင္းကိုသိခြင့္ရလို႔ သူတို႔အေပၚ စာနာ နားလည္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီစာအုပ္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ျမန္မာျပည္သူေတြအၾကား ႏွလံုးသားခ်င္းနီးစပ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္း တခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအတြက္ စာေရးသူ နိုရီကိုနဲ႔ ဘာသာျပန္သူ ဆရာမ မသီတာ (စမ္းေခ်ာင္း) ကို သိပ္ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွစ္ရွည္အက်ယ္ခ်ဳပ္က်ေနတဲ့ ကာလအတြင္းမွာ ဘယ္လိုစိတ္နဲ႔ ေနခဲ့သလဲ ဆိုတာကို လူေတြစိတ္၀င္စားၾကတယ္။ ဓမၼကို အေဖာ္ျပဳၿပီးေနတဲ့အတြက္ သီလ သမာဓိ ဉာဏ္ပညာေတြ ပိုၿပီးတိုးပြား ရင့္က်က္လာတယ္။ စာအုပ္ေတြကို မိတ္ေဆြဖြဲ႔ေနတဲ့အတြက္ တေယာက္ထဲ အထီးက်န္ ေန႔ရက္ေတြဟာ အဓိပၸာယ္ရွိရွိ ကုန္လြန္ခဲ့တယ္။ ဓမၼကေပးေသာ ေၾကာက္စိတ္ကင္းတဲ့ ေျဖာင့္မတ္ တည္ၾကည္မွဳ၊ စာအုပ္ေတြကေပးတဲ့ အသိအျမင္ၾကြယ္၀မွဳေတြကို ေပါင္းစပ္ျပီး ေရးလိုက္တဲ့ သူမရဲ႕ စာေတြက စာဖတ္သူေတြရဲ႕ ႏွလံုးသားကို ဖြင့္ေပးနိဳင္ခဲ့တယ္။ ေမတၱာနဲ႔ သစၥာတရားကို အေျခခံျပီး ေရးတဲ့စာ၊ ေျပာသမွ် စကားေတြဟာ အမ်ားျပည္သူေတြ႔ရဲ႕ ႏွလံုးသားကို ပြင့္လင္းေစပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္း၊ ဆရာေကာင္းေတြနဲ႔ စာေရးသူေတြဟာ အမ်ားျပည္သူေတြကို ေရွ႕ေဆာင္ လမ္းျပရာမွာ ႏွလံုသားကို အရင္ဖြင့္ေပးရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ႏွလံုးသား ပြင့္သြားျပီဆိုရင္ ဘာပဲေျပာေျပာ ထိေရာက္တယ္၊ ၾသဇာေျငာင္းနိဳင္ပါတယ္။
ေလာကသဘာ၀နဲ႔ လူ႔သေဘာေတြကို ပကတိ အရွိတိုင္း ျမင္နိဳင္တဲ့ သူမမွာ ကၽြန္မတို႔ လိုက္မမွီတဲ့ အေတြးအေခၚ ရွိတယ္။ ေလာကဓမၼကို ေကာင္းေကာင္းနားလည္သူမို႔ မွန္တာကို ေျပာရဲလုပ္ရဲေအာင္၊ အမွန္တရားဘက္က သတၱိရွိရွိ ရပ္တည္ရဲေအာင္ စံနမူနာေကာင္း ျပတယ္။ သဘာ၀ အရွိတရားကို အရွိတိုင္း လက္ခံၿပီး၊ ဟန္ေဆာင္မႈကင္းတယ္။ သူမရဲ႕ရိုးသားပြင့္လင္းမႈနဲ႔ အမွန္တရားကို ျမတ္ႏိုးမႈက ျမန္မာျပည္က ပညာတတ္လူတန္းစား အမ်ားစုကို လႊမ္းမိုးႏိုင္ခဲ့တယ္။ သူမရဲ႕ ေမတၱာတရားႀကီးမားမႈက ျမန္မာျပည္က ေအာက္ေျခ လူတန္းစားမ်ားရဲ႕ ယံုၾကည္ အားကိုးမႈကို သိမ္းပိုက္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ျပည္ပေရာက္ ျမန္မာျပည္သားမ်ားအတြက္ေတာ့ သူမေျပာတဲ့ စကားေတြက စိတ္ဓာတ္ခြန္အား ျဖစ္ေစျပီး၊ သူမရဲ႕ႀကိဳးစားအားထုတ္မႈတိုင္းဟာ အနာဂတ္အတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေရာင္ျခည္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရႊေရာင္အျပံဳး ကိုယ္စီနဲ႔ ျပည္ေတာ္ျပန္၀င္ဖို႔ အခြင့္အခါေကာင္းကို ေမွ်ာ္ေနၾကပါတယ္။
သူမ်ားတိုင္းျပည္မွာ ေတာ္သလိုေနၾကရတဲ့ ကၽြန္မတို႔မွာ အမည္ေဖာ္လို႔မရတဲ့ ေ၀ဒနာ ကိုယ္စီရွိပါတယ္။ အလုပ္ထဲမွာ မတရားတာေတြ ျမင္ေနရရင္ ေရငံုႏႈတ္ဆိတ္ေနရၿပီး၊ ေရလိုက္ငါးလိုက္ ေနရာတာေတြ ရွိတယ္။ မေက်နပ္ခ်က္ေတြ ရွိေပမဲ့ မႏိုင္လို႔ သီးခံေနရတာေတြ ရွိတယ္။ မေက်နပ္ခ်က္ေတြ ေပါက္ကြဲမထြက္ေအာင္ ကိုယ့္စိတ္ကို ႏွိပ္ကြပ္ထိန္းခ်ဳပ္ရင္း အေတြ႔အၾကံဳေတြ ရင့္က်က္လာခဲ့တယ္။ ဘာသာတရား အဆံုးအမေတြ၊ စာေပကေပးတဲ့ အသိေတြနဲ႔ စိတ္ဒဏ္ရာ ေ၀ဒနာေတြကို ကုစားရာမွာ ထိုမိခင္ရဲ႕ပညာရွိစကားေတြဟာ ခြန္အား ျဖည့္ေဆးတခြက္လို အစြမ္းထက္ပါတယ္။ သူမရဲ႕စိတ္သေဘာထားနဲ႔ အျပဳအမူေတြကို ေလးစား အားက်တဲ့စိတ္က သူစိမ္းတရံေတြအၾကား ဘ၀ကိုေဆာက္တည္ရာမွာ အမ်ားႀကီး အေထာက္ အကူေပးပါတယ္။ ျပင္ပ ရုပ္၀တၳဳပစၥည္းေတြထက္ ႏွလံုးရည္ျပည့္၀မႈကို ဦးစားေပးတဲ့ ထိုမိခင္ရဲ႕ အဆံုးအမေတြက ေလာကဓံကို ရင္ဆိုင္ရာမွာ စိတ္ဓာတ္ၾကံံ႕ခိုင္မႈရွိေအာင္ အားျဖည့္ေပးပါတယ္။
နိုဘယ္ဆုရွင္ လူထုေခါင္းေဆာင္ရဲ႕ဂုဏ္သတင္းေၾကာင့္ ကမၻာ့အလယ္မွာ ကၽြန္မတို႔ ျမန္မာေတြ ဂုဏ္ယူစရာ ျဖစ္ရတယ္။ သူမကို ေ၀ဖန္အျပစ္တင္ၾကတဲ့ ျပည္တြင္းျပည္ပက စာတတ္ပုဂၢိဳလ္ အခ်ဳိ႕ကို ဥေပကၡာသေဘာနဲ႔ တုန္႔ျပန္ႏိုင္တာ ပညာရွိဆန္ပါတယ္။ ျပႆနာေပါင္း ေသာင္း ေျခာက္ေထာင္ကို ဘယ္လိုမ်ားေျဖရွင္းႏိုင္မွာပါလိမ့္လို႔ ကၽြန္မတို႔ ပူပန္ေနခ်ိန္မွာ ထိုမိခင္က ယံုၾကည္မႈအျပည့္နဲ႔ ေျခလွမ္းေတြ ျမန္ေနဆဲ။ သူမရဲ႕ယံုၾကည္မႈက ျပည္သူေတြရဲ႕စြမ္းရည္ကို ယံုၾကည္စိတ္ခ်ျခင္းသာျဖစ္တယ္။ ျပည္သူေတြနဲ႔ တသားတည္းရွိေနသူမို႔ ျမန္မာေတြ ဉာဏ္ရည္မနိမ့္ဘူး၊ အခြင့္အလမ္းေကာင္းေတြသာ လိုအပ္တာလို႔ ေျပာႏိုင္တာျဖစ္တယ္။ ေရခံ ေျမခံေကာင္းတဲ့ ျမန္မာျပည္ဖြား ကၽြန္မတို႔ေတြအားလံုးဟာ မ်ဳိးေစ့ေကာင္းၾကပါတယ္။ ဒီမ်ဳိးေစ့ေကာင္းေတြက ေပါက္လာတဲ့ အပင္ေတြ ဖြံ႔ၿဖိဳးသန္မာၿပီး၊ အသီးအပြင့္ေတြ ေ၀ဆာဖို႔ ပညာအလင္းေရာင္ေတြ လုိအပ္တာ။
ျဗဟၼစိုရ္တရား (၄)ပါးကို လက္ေတြ႔က်င့္သံုးျခင္းျဖင့္ လူမ်ဳိးဘာသာ အသားေရာင္ခြဲျခားျခင္း၊ ရန္သူမိတ္ေဆြ ခြဲျခားျခင္းမရွိဘဲ တန္းတူညီမွ်ေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး၊ အဂတိေလးပါး ကင္းရွင္းေရး၊ လူတိုင္း၏ေမြးရာပါ အခြင့္အေရးမ်ား မဆံုးရွံဳးေစေရးအတြက္ ကိုယ္နွင့္အသက္ကို မငဲ့ကြက္ပဲ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္သြားမယ္လို႔ သံဃာေတာ္မ်ားအား ေလွ်ာက္ထားခ်က္ကို ျပည္သူတေယာက္အေနနဲ႔ ႀကိဳဆိုေထာက္ခံပါတယ္။ ျမင္သာ ထင္သာရွိေသာ ေျပာင္းလဲ တိုးတက္မႈကို ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္မယ္လို႔ ယံုၾကည္ေၾကာင္း ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ဖြင့္ဟ ေလွ်ာက္ထားခ်က္ ကိုလည္း သေဘာက် ႏွစ္ၿခိဳက္ပါတယ္။ တရားသေဘာေတြကို အႂကြင္းမဲ့ ယံုၾကည္ေသာ ထိုမိခင္၊ ျပည္သူေတြအေပၚ ယံုၾကည္ေသာ ထိုမိခင္။ ထိုမိခင္ရဲ႕ယံုၾကည္ခ်က္၊ ျပည္သူမ်ားရဲ႕ ေမွ်ာ္လင့္ ခ်က္ေတြ ျပည့္၀ပါေစ။ ထိုမိခင္ရဲ႕ ဆႏၵအတိုင္း ျပည္သူေတြက သူမကိုမလိုအပ္ေတာ့တဲ့အခ်ိန္ထိ အသက္ရွည္ က်န္းမာပါေစလို႔ ဆုေတာင္းေမတၱာ ပို႔သပါတယ္။

စံပယ္ျဖဴ


Thursday, 5 May 2016

လူမ်ိဳးေရး ဘာသာေရး နာတာရွည္ေရာဂါ


ျမန္မာျပည္နဲ႕ ကမၻာနိဳင္ငံ အသီးသီးမွာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ လူမ်ိဳးေရး ဘာသာေရး ပဋိပကၡေတြဟာ ကုစားရခက္တဲ့ နာတာရွည္ေရာဂါလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ ေခတ္အဆက္ဆက္မွာ ျငိမ္းခ်မ္းေရးကို ျမတ္နိဳးတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြ နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ ၾကိဳးပမ္းအားထုတ္ခဲ့ ၾကေသာ္လည္း ကၽြန္မတို႔ရဲ႕ ကမၻာေျမ ခုထိျငိမ္းခ်မ္းေရး မရနိဳင္ေသးဘူး။ ဒဏ္ရာေတြ ဗရပြ၊ ဆင္းရဲမြဲေတျခင္း၊ နာတာရွည္ေရာဂါ ေပါင္းစံုနဲ႔အတူ အနာေရာဂါ ထူေျပာေနတဲ့ ကၽြန္မတို႔ရဲ႕ ျမန္မာျပည္ကို နလန္ထူနိဳင္ေအာင္ ၾကိဳးပမ္းၾကရာမွာ ဘယ္လို ေဆးစြမ္းေကာင္းေတြနဲ႔ ကုစားၾကမွာပါလိမ့္လို႔ စဥ္းစားေတြးေတာရင္း စာတပုဒ္ ေရးလုိက္ပါတယ္။
မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ဆိုတာ ေမြးရာပါ ဗီဇတခုမို႔ လူတိုင္း တုိင္းျပည္နဲ႔ လူမ်ိုဳးကို ခ်စ္တတ္ၾကပါတယ္။ လူေတြ ကိုယ့္ရဲ႕ မိသားစုနဲ႔ ေဆြမ်ိဳးေတြကို ခ်စ္ခင္တြယ္တာၾကတယ္၊ ေမြးရပ္ဇာတိကို ခ်စ္ၾကတယ္ စတဲ့ အေျခခံ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ကေန နယ္ပယ္က်ယ္ျပန္႔လာတဲ့အခါ၊ တုိင္းျပည္နဲ႔ လူမ်ိဳးကို ခ်စ္တတ္လာတယ္။ ဒါဟာ အင္မတန္ လူသားဆန္တဲ့ သဘာ၀တခု ျဖစ္ပါတယ္။ မိမိလူမ်ိဴးရဲ႕ ယဥ္ေက်းမွဳ ဓေလ့ထံုးစံေတြကို အျမတ္တနိဳး ေစာင့္ထိန္းလိုက္နာျခင္း၊ မိမိဘာသာတရား အဆံုးအမေတြကို လိုက္နာက်င့္သံုးျခင္း စတဲ့ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ ဘာသာခ်စ္ဟာ အင္မတန္ ရိုးစင္းျပီး ႏွစ္သက္ဖြယ္ေကာင္းပါတယ္။ ဒီလိုရိုးစင္းတဲ့ အမ်ိဳးဘာသာ ခ်စ္စိတ္ကို တဆင့့္ျမင့္လိုက္ရင္ မိမိလူမ်ိဳးေကာင္းစားေရး၊ မိမိယံုၾကည္ ကိုးကြယ္တဲ့ဘာသာ ေရရွည္တည့္တံ့ ခိုင္ျမဲေရးအတြက္ အသင္းအဖြဲ႔ေတြ ဖြဲ႔စည္းတည္ေထာင္ လာၾကတယ္။ အမ်ိဳးကိုခ်စ္တဲ့ ပင္ကိုယ္ဗီဇက ေစ့ေဆာ္မွဳေၾကာင့္ ကိုယ့္လူမ်ိဳးကို   ျမင့္ေအာင္ သာေအာင္ ၾကိဳးစားၾကတယ္။
သတိဥာဏ္ပညာ ျပည့္၀သူေတြက  ကိုယ္က်င့္တရား ေကာင္းျခင္း၊ ရိုးသားေျဖာင့္မတ္ျခင္းျဖင့္ လူမ်ိဳးဂုဏ္ကို ျမင့္ၾကတယ္။ ၾကင္နာတတ္ျခင္း၊ ကိုယ္ခ်င္းစာတတ္ျခင္း စတဲ့ ႏွလံုးရည္မ်ား ျပည့္စံုေစျခင္းျဖင့္ မိမိလူမ်ိဳးရဲ႕ အဆင့္အတန္းကို ျမင့္တင္ၾကတယ္။ သီလလံုျခံဳျခင္း၊ စိတ္သေဘာထား ၾကီးျမတ္ျခင္း၊ လူမ်ိဳးျခား ဘာသာျခားကို ေလစားခ်စ္ခင္ျခင္းျဖင့္ မိမိတို႔ ဘာသာတရားရဲ႕ ျမင့္ျမတ္ျခင္းကို ျပၾကတယ္။ ဘာသာတရား အဆံုးအမကို ကိုယ္၊ စိတ္၊ ႏွလံုး သံုးပါးနဲ႔ လိုက္နာက်င့္သံုးျပီး၊ မိမိတို႔ မ်ိဳးဆက္ေတြရဲ႕ ႏွလံုးသားမွာ ဘာသာတရား အဆံုးအမေတြ အျမစ္တြယ္ေနေအာင္ ေလ့က်င့္ပ်ိဳးေထာင္ ေပးၾကတယ္။ ဒီလို လူမ်ိဳးေရး ဘာသာေရး အသိစိတ္ဓာတ္မ်ိဳး နိုးၾကားဖို႔က လူသားတိုင္းရဲ႕ ဘ၀ေပး တာ၀န္ တခုလို႔ ကၽြန္မ ယံုၾကည္ပါတယ္။

Friday, 8 January 2016

အလႊာ မျခားေသာအခါ




ျမန္မာျပည္မွာ အမွိဳက္ေကာက္ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ၾကတာနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ကၽြန္မ စဥ္းစားမိတာေတြကို စာတပုဒ္ေရးလိုက္ ပါတယ္။ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ရဲ႕အလွကို အမွိဳက္ေတြက ဖံုးကြယ္ထားသလိုပဲ၊ ေလာကရဲ႕ တကယ့္အလွကို အလႊာေတြ၊ အေပၚယံ ပကာသနေတြဟာ ဖံုးကြယ္ထားၾကတယ္။ ျပည္သူေတြနဲ႔ တသားတည္းရွိတဲ့ အေမစုက အဲ့ဒီအလႊာေတြ ပကာသနေတြကို ဖယ္ရွားလိုက္ျပီး၊ ေလာကအလွကို ဖြင့္ျပလိုက္တယ္။ မိမိကိုယ္ကို အမ်ားျပည္သူနဲ႔ တတန္းတည္းထားျပီး၊ နိဳင္ငံသားေတြရဲ႕ တာ၀န္ကို ကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ လုပ္ေဆာင္ျပတယ္။ ကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ျပီး ေနာက္လိုက္ငယ္သားေတြ လိုက္နာခ်င္ေအာင္ စံနမူနာေကာင္း ျပလိုက္တယ္။ အေမစုက သူ႔ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္မွဳ အနဳပညာကို ပညာသားပါပါ ထုတ္သံုးလိုက္ပံုက သိပ္လွပါတယ္။ 

ကိုယ္တိုင္လည္း၀င္မပါ၊ သူမ်ားလုပ္တာကို အျပစ္ရွာ ေ၀ဖန္သူေတြကိုေတာ့ ကၽြန္မက ဘာမွမေျပာလိုဘူး။ လူထုေခါင္းေဆာင္ရဲ႕ ညႊန္ၾကားမွဳကို အေပၚယံမဟုတ္ တကယ္၀ိုင္း၀န္းလုပ္ၾကတဲ့ သူေတြကို ခ်ီးက်ဳးပါတယ္။ တကယ္ကို ေလးစားပါတယ္။ အမွိဳက္ေကာက္ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္တာကို အစျပဳျပီး၊ စည္းကမ္းတက် အမွိဳက္ျပစ္တတ္တဲ့ အက်င့္ေတြရွိလာေအာင္ ပညာေပးစည္းရံုးမွဳေတြ ထိထိေရာက္ေရာက္ လုပ္နိဳင္ရင္ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မွဳဆီကို ဦးတည္ပါလိမ့္မယ္။ ျမင္မေကာင္းတဲ့ အမွိဳက္ပံုေတြ ေျမာင္းပုပ္ေတြ မရွိေတာ့ရင္ သဘာ၀အတိုင္းရွိေနတဲ့ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ အလွကို ျပန္ျမင္ရေတာ့မွာ။ ပတ္၀န္းက်င္သန္႔ရွင္းလို႔ ကူးစက္ေရာဂါ အနၱရာယ္ေတြလည္း ေလ်ာ့သြားေတာ့မယ္။ နိဳင္ငံသားေကာင္း ပီသာစြာ စည္းကမ္းရွိျခင္း၊ တာ၀န္သိတတ္ျခင္းစတဲ့ အရည္အေသြးေကာင္းေတြ ရွိလာပါလိမ့္မယ္။

ေခါင္လံုမွ တံစက္လံုမယ္၊ မိဘေကာင္းမွ သားသမီးေကာင္းမယ္လို႔ ငယ္ငယ္က အေမရိုက္သြင္း ေပးခဲ့တဲ့ အယူအဆက ကၽြန္မ ဦးေႏွာက္ထဲမွာ စြဲေနပါတယ္။ မိဘေကာင္း၊ ဆရာေကာင္းေတြေၾကာင့္ ကၽြန္မ လူလားေျမာက္ခဲ့ ပါတယ္။ ကၽြန္မ ကိုယ္တိုင္ ဆရာျဖစ္လာတဲ့အခါ၊ ဆရာေကာင္းမွ တပည့္ေကာင္း မယ္ဆိုတဲ့ ယံုၾကည္ခ်က္ကို စြဲကိုင္ထားပါတယ္။  မိဘေတြက သားသမီးေတြကို စံနမူနာေကာင္း ျပဖို႔လိုအပ္သလို၊ ဆရာသမားေတြက တပည့္ေတြကို စံနမူနာေကာင္းေတြ ျပရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ထို႔အတူပဲ တိုင္းျပည္တျပည္မွာ ေခါင္းေဆာင္က နိဳင္ငံသားေတြအတြက္ စံျပပုဂိၢဳလ္ ျဖစ္ရပါမယ္။  ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းမွ တိုင္းျပည္ေကာင္းမယ္ဆိုတာ ျငင္းလို႔မရတဲ့ အခ်က္ပါ။ ျမန္မာျပည္မွာ ေခါင္းေဆာင္မေကာင္းလို႔ တိုင္းသူျပည္သားေတြ ဆင္းရဲတြင္း နက္ေနၾကတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္း ရွိေနလွ်က္နဲ႔ တိုင္းျပည္ကို အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ မရတာကလည္း အင္မတန္ နစ္နာပါတယ္။

တိုင္းျပည္ကို အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ အၾကီးအကဲမ်ားနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္သူ လူတန္းစားေတြဟာ ပေဒသရာဇ္ေခတ္က ရွင္ဘုရင္ မွဳးမတ္ေတြလို ျပည္သူေတြနဲ႔ လူတန္းစားအလႊာ ျခားမေနသင့္ပါဘူး။ လူတန္းစား အလႊာျခားေနရင္ ရင္းႏွီးခ်စ္ခင္မွဳနဲ႔ အျပန္အလွန္ နားလည္မွဳ မရွိၾကတဲ့အတြက္ ယံုၾကည္မွဳကို တည္ေဆာက္ဖို႔ ခက္ပါတယ္။ ျပည္သူနဲ႔ ေခါင္းေဆာင္ၾကားမွာ အလႊာမျခားတဲ့အခါ ရင္းႏွီးပြင့္လင္းမွဳရွိတဲ့အတြက္ အျပန္အလွန္နားလည္မွဳကို ရနိဳင္တယ္။ တဦးကိုတဦး နားလည္တဲ့အခါ၊ ယံုၾကည္မွဳေတြ ခိုင္ျမဲလာမယ္။ လူတေယာက္စီတိုင္းကို မိမိကိုယ္နဲ႔ ထပ္တူ တန္ဖိုးထား တတ္လာမယ္။ ဒီမူကို က်င့္သံုးတဲ့ အေမစုနဲ႔ ျပည္သူေတြၾကားမွာ အလႊာျခားမေနသည့္အတြက္ အျမင္ေတြၾကည္လင္ ပြင့္လင္းပါတယ္။ 

ကၽြန္မ ေက်ာင္းျပီးခါစက ရန္ကုန္မွာ ဖြံ႔ျဖိဳးေရးသင္တန္း တခုတက္ဖူးပါတယ္။ သင္တန္းဆရာ ေဆြးေႏြးသြားတဲ့ အခ်က္တခုကို သတိရမိပါတယ္။ ဖြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္ေရးကို လက္ေတြ႔အေကာင္အထည္ ေဖာ္နိဳင္ဖို႔ ျပည္သူလူထု ပါ၀င္လာေအာင္ စည္းရံုးနိဳင္ရပါမယ္။ ျပည္သူလုထုက စိတ္အားထက္သန္စြာ ပါ၀င္လာေစဖို႔ အမိန္႔အာဏာသံုးရင္ မေအာင္ျမင္နိဳင္ဘူး။ Live with them, talk to them လို႔ဆိုပါတယ္။ လူထုနဲ႔ အတူေန၊ သူတို႔အသံကို နားေထာင္၊ ျပီးရင္သူတို႔နဲ႔ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးရင္း လူထုက နားလည္လက္ခံလာေအာင္ စည္းရံုးရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ လူထုနဲ႔ အတူေနတဲ့အခါ သူတို႔ရဲ႕ဘ၀၊ သူတို႔သေဘာထားကို ပိုျပီးနားလည္လာပါတယ္။

ျပည္သူ႔အသံကို အျမဲနားေထာင္ျပီး၊ ျပည္သူေတြနဲ႔ တသားတည္း ျဖစ္ေနတဲ့ အေမစုက ျပည္သူေတြရဲ႕ သေဘာထားကို နားလည္တယ္။ ေအာက္ေျခက လူေတြရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္ေတြကို ျမင္တယ္။ သူတို႔ရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္ေတြကို ပံ့ပိုးကူညီေပးျပီး၊ စြမ္းေဆာင္ရည္ေတြ ျမင့္တင္ေပးဖို႔ အားထုတ္တယ္။ လူထုစြမ္းအားနဲ႔ တိုင္းျပည္ကို တည္ေဆာက္နိဳင္တယ္လို႔ ယံုၾကည္တယ္။ လူေတြရဲ႕ စိတ္သေဘာကို နားလည္တဲ့ အေမစုက ျပည္သူေတြကို ယံုတယ္လို႔ မၾကာခဏ ေျပာတာကို ၾကားေနရတယ္။ ယံုၾကည္ခံရတဲ့အခါ လူေတြက ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ပိုျပီးယံုၾကည္မွဳ ရွိလာပါတယ္။ ငါလည္း တေထာင့္ တေနရာက ၀င္ပါနိဳင္တယ္ဆိုတဲ့ ယံုၾကည္ခ်က္မ်ိဳး ရွိလာတယ္။ ယံုၾကည္ခံရတဲ့အခါ တာ၀န္ယူလိုစိတ္လည္း ရွိလာပါတယ္။ 

Monday, 30 November 2015

ကၽြန္မတို႔ တာ၀န္ေက်ခဲ့ ၾကတယ္




သမိုင္းမွတ္တိုင္တခုျဖစ္တဲ့ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ကၽြန္မ အပါအ၀င္ တာ၀န္ေက်ခဲ့ၾကေသာ ျမန္မာနိဳင္ငံသား အားလံုးကို ဂုဏ္ျပဳမွတ္တမ္းစာတပုဒ္ ေရးလိုက္ပါတယ္။ ျပည္သူတေယာက္က ျပည္သူေတြကို ဂုဏ္ျပဳတဲ့စာ၊ ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ျပန္ျပီးဂုဏ္ျပဳစာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာ့သမိုင္းတေလွ်ာက္လံုးမွာ ျပည္သူေတြ တာ၀န္ေက်ခဲ့ၾကတယ္လို႔ နိဳင္ငံေရးသမားေတြ သံုးသပ္ၾကတဲ့အတိုင္း၊ ၂၀၁၅မွာ ျပည္သူတရပ္လံုးနဲ႔အတူ တာ၀န္ေက်ခြင့္ ရခဲ့တာကို ကၽြန္မ ေက်နပ္ပါတယ္၊၊ ေနာင္မ်ိဳးဆက္သစ္ေတြအတြက္ ရည္ရြယ္ျပီး၊ အသဲၾကားက မဲျပားေတြကို ပံုေအာေပးခဲ့ၾကသူ အားလံုးကို ေလးစားဂုဏ္ယူပါတယ္။

မွတ္မွတ္ရရ တသက္လံုးမွာ ဒီတၾကိမ္တည္း မဲေပးခြင္ ့ၾကံဳပါေသးတယ္။ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲတုန္းက ကၽြန္မ ၅တန္းပဲ ရွိေသးတယ္။ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲတုန္းက မဲမေပးခဲ့ဘူး။ ဒီတၾကိမ္ေတာ့ အမိအရ မဲေပးခ်င္လြန္းလို႔။ ဆာဘားကေန ကြာလာလမ္ပူ၊ ကြာလာလမ္ပူကေန ရန္ကုန္၊ ေလယဥ္ခရီးစရိတ္ အကုန္ခံျပီး မဲျပန္ေပးခဲ့ ပါတယ္။ ပထမအၾကိမ္ မဲစာရင္းမွာ ကၽြန္မ နံမယ္မပါလို႔ ျပန္ေလွ်ာက္ရတယ္။ ကိုယ္တိုင္လည္း မဲထည့္ရင္း၊ နီးစပ္ရာ ေဆြမ်ိဳးေတြကို စည္းရံုးဖို႔ စိတ္ကူးနဲ႔ ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ရြာျပန္ေရာက္ေတာ့ ကၽြန္မ ေဆြမ်ိဳးေတြကို ဘာမွေျပာစရာ မလိုဘူး၊ အေမစု ဘက္ေတာ္သားေတြ ျဖစ္ေနၾကတယ္။ ေက်းလက္ေတာရြာက လူေတြအမ်ားစုဟာ ယံုၾကည္အားကိုးရေသာ အစိုးရနဲ႔ မၾကံဳဘူးေတာ့ အစိုးရကို မယံုခ်င္ၾကဘူး။ ကိုယ္လုပ္မွ ကိုယ္စားရမယ္လို႔ ယံုၾကည္ၾကတယ္။ နိဳင္ငံေရးကို စိတ္မ၀င္းစား ၾကဘူး။ ဒါေပမဲ့ ေျပာင္းအလဲကို ျမင္ခ်င္လို႔ NLD ကို မဲေပးခဲ့ၾကတယ္။ နားလည္တဲ့လူေတြက အေမစုနဲ႔ အေမစုကို ၀န္းရံၾကသူေတြကို ယံုၾကည္လို႔ မဲေပးၾကတယ္။ 

ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္မွီ ကာလေတြမွာ NLD ေအာင္နိဳင္ေရးအတြက္ အခ်ိန္ကုန္ခံ၊ ဖုန္းေဘလ္ အကုန္ခံျပီး၊ နီးစပ္ရာ အခ်င္းခ်င္း မဲဆြယ္ၾကတယ္။ ကိုယ္ပိုင္ ေဖ့စ္ဘြတ္ စာမ်က္ႏွာကေန ပညာေပးမဲဆြယ္ၾကတယ္။ ျမိဳ႕ေပၚက အျမင္က်ယ္သူေတြက ရြာက အသိေဆြမ်ိဳးေတြကို လွမ္းဆြယ္ၾကတယ္။ အနဳပညာရွင္ေတြ၊ စာေပပညာရွင္ေတြ အမ်ားစု ျပည္သူေတြရဲ႕ ႏွလံုးသားကို ဖြင္႔ေပးခဲ့ ၾကတယ္။ ျပည္သူေတြကို အားကိုးျပီး နိဳင္ငံေရးလုပ္တဲ့ အေမအိုကိုယ္တိုင္ အပင္ပန္းခံျပီး၊ ျမန္မာျပည္အႏွံ႕ နယ္လွည့္ျပီး ေဟာေျပာစည္းရံုး ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ အခ်ိဳ႕ရြာေတြမွာ မဲထည့္နည္း ပညာေပးမွဳ အားနည္းပါတယ္။ နံဳျခာတဲ့ ရြာသားေတြ တံဆိပ္တံုးထုျပီး မဲေပးရေတာ့ ပယ္မဲျဖစ္သြားတာ အေတာ္မ်ားပါတယ္။ မဲထည့္ပံုထည့္နည္းကို တအိမ္၀င္ တအိမ္ထြက္ လိုက္ျပေပးထားတဲ့ ကၽြန္မတို႔ ရြာမွာေတာင္ ပယ္မဲေတြ ရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕ရြာက မဲရံုေတြမွာ ကိုယ္စားတံဆိပ္တံုး ထုေပးလို႔ ျပသနာတက္တာေတြ ရွိပါတယ္။

Monday, 26 October 2015

နံနက္ခင္းမ်ားကို ေက်ာ္လြန္၍ ဘ၀ေနမြန္းတည့္ခ်ိန္၀ယ္




ငယ္ရြယ္နဳပ်ိဳတဲ့ ကေလးဘ၀၊ လူငယ္ဘ၀က နံနက္ခင္းလို လန္းဆန္းတဲ့ ဘ၀အစိတ္အပိုင္းဆိုရင္၊ လူလတ္ပိုင္းအရြယ္က ဘ၀ရဲ့ မြန္းတည့္ခ်ိန္ ျဖစ္ပါလိ္မ့္မယ္။ ငယ္ငယ္က အသက္ေလးဆယ္မွာ ဘ၀ စတယ္ဆိုတာကို လက္မခံေပမဲ့ အသက္ကေလးရလာေတာ့ ဟုတ္သလိုလို။ အသက္ ၃၅ႏွစ္ေက်ာ္လို႔ ၄၀ နားကပ္လာရင္ လူ႕သက္တမ္း တ၀က္က်ိဳးျပီမို႔ ေနမြန္းတည့္ခ်ိန္ ၁၂ နာရီအခ်ိန္ကို ခ်ဥ္းကပ္လာျပီ။ ဒါေမမဲ့ ဘ၀ မစရေသး၊ စုန္လိုက္ ဆန္လိုက္နဲ႔ ဘယ္ကိုမွ ခရီးမေရာက္ေသးပဲ ေန႔တ၀က္က်ိဳးသြားကို သတိထားလိုက္ မိပါတယ္။ ကုန္ဆံုးခဲ့တဲ့ ဘ၀မနက္ခင္းေတြကို ျပန္ၾကည့္ရင္း၊ က်န္တဲ့ ေန႔တ၀က္ကို ဘယ္လို ေရွ႕ဆက္မလဲ စဥ္းစားရင္း စာတပုဒ္ ေရးလိုက္မိပါတယ္။

မိဘအရိပ္ခိုလံုခဲ့တဲ့ အခ်ိန္တုန္းက ဘ၀ဟာ ေဆာင္းနံနက္ခင္းေတြလို ေအးခ်မ္းခဲ့ပါတယ္။ မိဘေတြ စား၀တ္ေနေရး ၾကပ္တည္းလို႔ စိတ္ညစ္ေနေပမဲ့ ကေလးပီပီ ပူပင္ရမွန္း မသိခဲ့ဘူး။ မနက္မိုးလင္းရင္ လြယ္အိပ္ကိုလြယ္ ထမင္းဗူးသယ္ျပီး ေက်ာင္းကိုသြားလို႔ ေက်ာင္းေနေပ်ာ္ခဲ့တယ္။ ပညာလိုခ်င္တဲ့ သားသမီးေတြအတြက္ အလုပ္သိပ္လုပ္တဲ့ လယ္သမား ကၽြန္မတို႔အေဖက လူတကာထက္ပိုျပီး ပင္ပန္းဆင္းရဲ ခံနိဳင္ခဲ့ပါတယ္။ စည္းစနစ္က်ျပီး အိမ္ရွင္မေကာင္း ပီသတဲ့အေမရဲဲ႕ ထိန္းကြပ္မွဳေၾကာင့္ ကၽြန္မ ေကာင္းစြာလူလားေျမာက္ခဲ့ ပါတယ္။ စီးပြားေရး အဆင္မေျပတဲ့ၾကားက ကၽြန္မကို သူနာျပဳ တကၠသိုလ္ ေရာက္ေအာင္ပို႔ခဲ့ ပါတယ္။ ၁၉၉၆-၂၀၀၀ တုန္းက ပညာသင္စရိတ္ေတြ ခုေလာက္မမ်ားေပမဲ့ လယ္သမားတေယာက္အတြက္ ကၽြန္မရဲ႕ ေက်ာင္းစရိတ္ေတြဟာ ၀န္ပိေစပါတယ္။ သူမ်ားတိုင္းျပည္မွာလို ပညာသင္ ေထာက္ပံ့ေၾကးေတြရရင္ မိဘေတြ ၀န္ပိမွာမဟုတ္ဘူး။ သားသမီးေတြ ပညာေရးအတြက္ အေဖ အလုပ္ၾကိဳးစားခဲ့ေပမဲ့ လုပ္ရင္းျမဳပ္ရင္း၊ အေၾကြးသံသရာလည္ ခဲ့ပါတယ္။

ကၽြန္မ ေက်ာင္းျပီးတဲ့ အခ်ိန္မွာ ဘ၀ရဲ႕ ေဆာင္းနံနက္ခင္းေတြဟာ ေႏြလို႔ပူတဲ့ ရာသီကို ေျပာင္းလာခဲ့ ပါတယ္။ အိမ္မွာလည္း အဆင္မေျပ၊ အစိုးရ၀န္ထမ္းအလုပ္ကို ဖက္တြယ္မိရက္သား ျဖစ္ေနေတာ့ လစာမေလာက္လို႔ အျပင္ေဆးခန္း ေျပးလုပ္ခဲ့ရတယ္။ ဒီအေၾကာင္းေတြကို အရင္ကေရးျပီးသားမို႔ ထပ္မေရးေတာ့ဘူး။ ကိုယ္ေရးကိုယ္တာ အဆင္မေျပတဲ့ အေၾကာင္းေတြနဲ႕ အစိုးရ၀န္ထမ္းဘ၀အေပၚ မေက်နပ္ခ်က္ေတြ မ်ားလာေတာ့ နိဳင္ငံျခားကိုထြက္ျပီး အလုပ္လုပ္ ခဲ့တယ္။ စကၤာပူသြားဖို႔ ၾကိဳးစားခဲ့ေပမဲ့ မေလးရွားနဲ႔ပဲ ေရစက္ပါခဲ့တယ္။ ေရာက္စက ေတာ္ေတာ္ေလး မေပ်ာ္ေပမဲ့ ၾကာေတာ့လည္း ေနသားက်သြား ပါတယ္။ အတိုးေပၚ အတက္ေပါက္ေနတဲ့ အေဖ့ အေၾကြးေတြကို ကၽြန္မတို႔ ေမာင္ႏွမ ႏွစ္ေယာက္ မေလးရွားမွာ ႏွစ္နဲ႔ခ်ီ အလုပ္လုပ္ျပီး ျပန္ဆပ္ခဲ့ ပါတယ္။ အရင္ကယူထားတဲ့ အေၾကြး ၃ သိန္းက ႏွစ္ရွည္အတိုးေတြ တြက္လိုက္တဲ့အခါ ၁၀ သိန္းေက်ာ္ ျဖစ္သြားပါတယ္။ အတိုးမတြက္ပဲ အရင္းတိုင္းပဲ ျပန္ယူတဲ့ အေၾကြးရွင္ေတြ လည္းရွိပါတယ္။ သန္႔ရွင္းတဲ့ လစာေငြနဲ႔ အေၾကြးေတြကို ျပန္ဆပ္နိဳင္တဲ့အတြက္ ရြာျပန္တဲ့အခါ လူေတြအားလံုးကို ျပံဳးျပနွဳတ္ဆက္ နိဳင္ပါတယ္။

Monday, 27 July 2015

ေရႊပင္လယ္ၾကီး ကာဆီးထားလို႔…




ကၽြန္မရဲ႕ ဘ၀ရထား ဆိုက္ေရာက္လာတဲ့ ဆာဘားျပည္နယ္ရဲ႕ ျမိဳ႕ေတာ္ ကိုတာကင္နာဘာလူးျမိဳ႕က ေန႔စဥ္ဘ၀အေၾကာင္းကို ျပန္လည္မွ်ေ၀ ခ်င္ပါတယ္။                                                         KK လို႔အတိုေကာက္ေခၚတဲ့ Kota Kinabalu ျမိဳ႕က ပင္လယ္ၾကီး ပတ္လည္၀ိုင္းထားတဲ့ သာယာေသာျမိဳ႕ေလးမို႔ ခရီးသြားဧည့္သည္ေတြ ေပ်ာ္ေမြ႔တဲ့ ျမိဳ႕ေလးပါ။ ဘ၀ရထားေပၚမွာ အဆင္ေျပသလို သြားေနတဲ့ ကၽြန္မလည္း ဆားဘားေရာက္ ဧည့္သည့္ပါပဲ။ ဒီျမိဳ႕မွာ ေပ်ာ္ေနတယ္လို႔ မဆိုခ်င္ေသာ္လည္း၊ ေနေပ်ာ္တယ္တဲ့ ေနရာေလးပါ။ 

ဆာဘားျပည္နယ္က တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုံ စုေပါင္းေနထိုင္တဲ့ ေဒသပါ။ ပို႔ေဆာင္ဆက္သြယ္ေရး စရိတ္ၾကီးလို႔ ကုန္ပစၥည္းနဲ႔ ၀န္ေဆာင္စရိတ္ေတြ ကြာလာလမ္ပူမွာထက္ ပိုေစ်းၾကီးပါတယ္။ ပတ္၀န္းက်င္ စိမ္းစိမ္းစိုစို ရွိျပီး၊ ဆိတ္ျငိမ္တဲ့ ျမိဳ႕ေလးမို႔ ကၽြန္မ သေဘာက်ပါတယ္။ ကြာလာလမ္ပူမွာလို စိတ္မြန္းၾကပ္စရာေတြ မရွိဘူး။ ေလရွဴလို႔ေကာင္းတယ္။ အသက္ရွဳေခ်ာင္ ပါတယ္။ ရာသီဥတုက ပူတဲ့အခ်ိန္ မတရားပူျပီး၊ မိုးရြာရင္လည္း မို႔သက္ေလျပင္း က်ေလ့ရွိပါတယ္။ ရာသီဥတု ၾကည္လင္ေနရင္ ပင္လယ္ေရျပင္မွာ ယိမ္းကသလို ဟန္ခ်က္ညီတဲ့ လွိဳင္းလံုးေတြကို ျမင္ရတာ စိတ္ၾကည္ႏူးစရာ ေကာင္းပါတယ္။ မိုးသည္းေလထန္ရင္ ေဒါသတၾကီး ရိုက္ခတ္လာတဲ့ လွိဳင္းလံုးၾကီးေတြကို ျမင္ရတာ ရင္သပ္ရွဳေမာစရာ။ ဧရာ၀တီတိုင္းမွာ ျမစ္ေခ်ာင္းအင္းအိုင္ေတြနဲ႔ပဲ ရင္းႏွီးခဲ့တဲ့ ကၽြန္မ အခု ပင္လယ္ၾကီးနဲ႔ နီးနီးကပ္ကပ္ ေနရေတာ့ ပင္လယ္ၾကီးရဲ႕ အလွနဲ႔ အားမာန္ကို ခံစားသိခြင့္ရ ပါတယ္။